\u00dclkemizde baz\u0131 ki\u015filerin a\u015f\u0131 kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131 ve temelsiz bilgilerle kafa kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131na sebep olmas\u0131 nedeniyle bu bilgiyi vermek istedim. \u00dclkemizde halen kullan\u0131lan a\u015f\u0131lar ile ilgili bilgiler a\u015fa\u011f\u0131da sunulmu\u015ftur.<\/p>\n\n\n\n
T\u00dcRK\u0130YE\u2019de halen kullan\u0131lan a\u015f\u0131lar;<\/strong><\/p>\n\n\n\n Canl\u0131 zay\u0131flat\u0131lm\u0131\u015f a\u015f\u0131lar hakk\u0131nda genel bilgi<\/strong><\/p>\n\n\n\n Zay\u0131flat\u0131l\u0131m\u0131\u015f veya inaktif a\u015f\u0131lar konusunda bilim d\u00fcnyas\u0131 daha deneyimli olup, gelenekselle\u015fmi\u015f y\u00f6ntemlerle \u00fcretilir. \u0130lgili virus aktivitesi zay\u0131flat\u0131lm\u0131\u015f ve v\u00fccudumuzda hastal\u0131k yapamayacak d\u00fczeyde molek\u00fcler olarak zay\u0131flat\u0131lm\u0131\u015f olarak insana verilir. Vir\u00fcs ya da bakterinin aten\u00fce (zay\u0131flat\u0131lm\u0131\u015f) formudur. Sadece v\u00fcc\u00fcttaki varl\u0131\u011f\u0131 savunma sistemimizin aktif hale ge\u00e7erek ilgili savunma molek\u00fcllerinin sentezlemesini tetiklerler. Sonras\u0131nda t\u00fcm yabanc\u0131 partik\u00fcllere uygulanan y\u00f6ntemle uzakla\u015ft\u0131r\u0131l\u0131r ve etkisiz hale getirilir. BCG, k\u0131zam\u0131k, k\u0131zam\u0131k\u00e7\u0131k, kabakulak, su \u00e7i\u00e7e\u011fi, oral polio bunlara \u00f6rnektir.<\/p>\n\n\n\n \u0130naktive a\u015f\u0131lar: (\u00c7in Sinovac A\u015f\u0131s\u0131)<\/strong><\/p>\n\n\n\n Etkenin tamam\u0131 ya da bir par\u00e7as\u0131ndan \u00fcretilmi\u015f a\u015f\u0131lard\u0131r. Bu a\u015f\u0131larda etkenin v\u00fccutta \u00e7o\u011falmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. \u00d6ld\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f vir\u00fcs ihtiva etmelerinden dolay\u0131 ilk a\u015famada daha g\u00fcvenli oldu\u011fu kabul edilir. Genellikle 2 doz veya gerekirse ikiden fazla doz ile ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k elde edilir. Bu a\u015f\u0131lara \u00f6rnek olarak virus esasl\u0131 olan hepatit A, polio, kuduz, grip a\u015f\u0131lar\u0131 ve bakteri esasl\u0131 bo\u011fmaca verilebilir. Bu a\u015f\u0131lara \u00f6rnek \u00fclkemizde kullan\u0131lan \u00c7in Sinovak a\u015f\u0131s\u0131 buna \u00f6rnektir.<\/p>\n\n\n\n Zay\u0131flat\u0131lm\u0131\u015f Viral Vekt\u00f6r (Adenovir\u00fcs) A\u015f\u0131lar\u0131 (Sputnik V A\u015f\u0131s\u0131)<\/strong><\/p>\n\n\n\n Bu Adenovir\u00fcs insanda normal \u015fartlarda da enfeksiyona sebep olabilen ve grip benzeri semptomlar g\u00f6sterebilen vir\u00fcslerdir. A\u015f\u0131lar\u0131n i\u00e7indeki mikroorganizmalar canl\u0131d\u0131r fakat, zay\u0131flat\u0131ld\u0131klar\u0131 i\u00e7in insanlarda hastal\u0131k yapamazlar. Bu virus genomuna bir ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131 gibi korona proteinleri de \u00fcretecek gerekli genetik kodlar eklenerek v\u00fccuda girmesi sa\u011flan\u0131r. Bu sayede ilgili korona vir\u00fcse ait proteinlere kar\u015f\u0131 savunma sistemimizin uyar\u0131lmas\u0131 temin edilir. Sputnik-V ve Oxford\/AstraZeneca a\u015f\u0131lar\u0131 bu gruba aittir.<\/p>\n\n\n\n Mesajc\u0131 RNA (mRNA) A\u015f\u0131lar\u0131 (Biontech\/Pfizer A\u015f\u0131s\u0131)<\/strong><\/p>\n\n\n\n mRNA h\u00fccrelerimizde DNA\u2019dan gelen emirler do\u011frultusunda sentezlenen ve ribozomlar \u00fczerinde istenen proteinlerin sentezlenmesini sa\u011flanan kodlar\u0131 ta\u015f\u0131yan bir molek\u00fcld\u00fcr. A\u015f\u0131 uygulamas\u0131nda Laboratuvarda yapay olarak \u00fcretilen mRNA\u2019lar t\u0131pk\u0131 kendi mRNA\u2019lar\u0131m\u0131z gibi \u00e7al\u0131\u015farak vir\u00fcse kar\u015f\u0131 bizi uyarmay\u0131 ama\u00e7lamaktad\u0131r Ribozomlardaki i\u015flemini sonland\u0131ktan sonra oradan protein \u00fcretim merkezi olan ribozomlardan ayr\u0131l\u0131r ve h\u00fccre stoplazmas\u0131 i\u00e7erisinde par\u00e7alanarak monomerlerine ayr\u0131l\u0131r yan\u0131 par\u00e7alan\u0131r. V\u00fccudumuza giren her yabanc\u0131 partik\u00fcle kar\u015f\u0131 (antijene) kar\u015f\u0131, ilk etapta, bir antikor \u00fcretilerek cevap verilir ve tehlike bertaraf edilir.<\/p>\n\n\n\n Bu a\u015f\u0131 sisteminde de vir\u00fcs\u00fcn tan\u0131nmas\u0131 ve ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k sistemimizin aktif hale ge\u00e7mesini sa\u011flayacak proteinlerin h\u00fccreye d\u0131\u015far\u0131dan verilen mRNA taraf\u0131ndan \u00fcrettirilmesini sa\u011flayacak bir plan mevcuttur. Yine mRNA i\u015fini tamamlay\u0131p h\u00fccrelerimize vir\u00fcse ait antijenik molek\u00fcl\u00fc \u00fcrettirdikten sonra ortadan kald\u0131r\u0131l\u0131r. Memeli h\u00fccrelerinde mRNA \u00f6m\u00fcrleri birka\u00e7 dakikadan g\u00fcnlere kadar uzanabilir. \u0130nsanda 12-24 aras\u0131nda mRNA ortadan kald\u0131r\u0131d\u0131\u011f\u0131 literat\u00fcrde ge\u00e7mektedir. Yan\u0131 kal\u0131c\u0131 de\u011fildir. Ayr\u0131ca h\u00fccrenin DNA\u2019s\u0131n\u0131n bulundu\u011fu \u00e7ekire\u011fe ge\u00e7mesi beklenmez. Biontech\/Pfizer, Moderna a\u015f\u0131lar\u0131 bu gruba girmektedir.<\/p>\n\n\n\n Sonu\u00e7 olarak Covid-19 ve varyantlar\u0131 nedeniyle kullan\u0131lan a\u015f\u0131lar D\u00fcnya Sa\u011fl\u0131k \u00d6rg\u00fct\u00fc ve t\u00fcm d\u00fcnyadaki saa\u011fl\u0131k kurlumlar\u0131 taraf\u0131ndan ve de a\u015f\u0131y\u0131 kullanmaya karar veren \u00fclkeler taraf\u0131ndan her y\u00f6n\u00fcyle incelenmektedir. \u00dclkemizde \u015fu anda kullaan\u0131lan a\u015f\u0131lar\u0131n g\u00fcveni\u011fi ile ilgili hi\u00e7 bir problem yoktur. A\u015f\u0131lar\u0131 etki mekanizmalar\u0131 nedeniyle yan etkileri olabilmektedir fakat bu yan etkiler tolere edilebir ve normal grip olan insan\u0131n ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 etkilere benzer etkilerdir. Fakat Covid-19 vir\u00fcs\u00fc baz\u0131 bilemedi\u011fimiz nedenlerden dolay\u0131 \u00e7ok sa\u011fl\u0131kl\u0131 baz\u0131 insanlarda bile \u00f6ld\u00fcr\u00fcc\u00fc olabilmektedir. Bu alan\u0131n uzman\u0131 bir ki\u015fi olarak a\u015f\u0131 olman\u0131z\u0131 \u015fiddetle tavsiye ederim.<\/p>\n\n\n\n Prof.Dr.Re\u015fit \u00d6ZKANCA<\/p>\n\n\n\n Konu ile ilgili yorumlar\u0131n\u0131z\u0131 bekliyorum<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" \u00dclkemizde baz\u0131 ki\u015filerin a\u015f\u0131 kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131 ve temelsiz bilgilerle kafa kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131na sebep olmas\u0131 nedeniyle bu bilgiyi vermek istedim. \u00dclkemizde halen kullan\u0131lan a\u015f\u0131lar ile ilgili bilgiler a\u015fa\u011f\u0131da sunulmu\u015ftur. T\u00dcRK\u0130YE\u2019de halen kullan\u0131lan a\u015f\u0131lar; Canl\u0131 zay\u0131flat\u0131lm\u0131\u015f a\u015f\u0131lar hakk\u0131nda genel bilgi Zay\u0131flat\u0131l\u0131m\u0131\u015f veya inaktif a\u015f\u0131lar konusunda bilim d\u00fcnyas\u0131 daha deneyimli olup, gelenekselle\u015fmi\u015f y\u00f6ntemlerle \u00fcretilir. \u0130lgili virus aktivitesi zay\u0131flat\u0131lm\u0131\u015f ve v\u00fccudumuzda … <\/p>\n